مونواکسیدکربن

آموزش و فرهنگ سازي در جهت کاهش بروز خطرات ناشی از برگشت دود وسایل گازسوز به داخل فضاي مسکونی

 بر اساس آمار سازمان آتش نشانی، سالیانه به طور متوسط شاهد 1500 مرگ ناشی از اثر مسمومیت با گاز مونواکسیدکربن می باشیم.اثر تدریجی گاز مونواکسیدکربن به دلیل کاهش اکسیژن در خون، با توجه به میزان کاهش آن، باعث امراض مختلف در تمام اندام ها، سلول ها و بافت هاي کلیه، کبد، قلب، مغز و دیگر اعضاء در بدن انسان می شود.

شدت زیاد گاز مونواکسید کربن در خون روي بصل النخاع، که فرمان کارکرد و تپش قلب را می دهد، تأثیر منفی داشته، که نتیجه آن تخریب پیاز نخاع، قطع فرمان ضربان قلب و بلافاصله ایست قلبی خواهد بود،

به نحویکه حتی فرصت هیچ گونه حرکتی به فرد نداده و همه چیز در لحظه متوقف می گردد.

 میزان و زمان و اثر استنشاق گاز مونواکسیدکربن

1 .غلظت ppm 30  مدت 8 ساعت سبب تنفس سریع فرد شده و تندبینی و تیزهوشی صدمه می بیند.
2 .غلظت ppm 100 که طی مدت 3 تا 4 ساعت سبب سردرد خفیف در فرد می گردد.
3 .غلظت ppm 500 که طی مدت 2 ساعت سبب سردرد شدید، ضعف و تهوع در فرد می گردد.
4 .غلظت ppm 1000 طی مدت 2تا4 ساعت سبب ایجاد تیرگی رویت و بیهوشی و ضربان شدید و تشنج درفرد میگردد.
5 .غلظت ppm 2000 که طی مدت 1 تا 2 ساعت سبب مرگ خاموش در فرد می شود.

طی سالهاي اخیر، شاهد ارائه ، نصب و اجراي بعضاً کارشناسی نشده پکیج هاي دیواري در منازل مسکونی هستیم که اجراي دودکش آنها کاملاً ناصحیح و بسیار مخاطره آمیز است. این در حالی است که هیچ گونه مقررات ملی شفاف و مشخصی در زمینه کاربري این تجهیزات وارداتی (که فاقد استاندارد ملی مشخصی می باشند) وجود نداشته و از اینرو در بسیاري از مواقع حتی در میان ناظران و کارشناسان تأسیسات گرمایشی کشورمان نیز ابهامات اساسی در خصوص کیفیت اجرا و نصب این تجهیزات و خصوصاً بخش دودکش آنها وجود دارد.

مشکلات پکیج دیواری:

بسیاري از مشکلات پکیج هاي دیواري به نوع کاربري آنها در فضاهایی مورد بهره برداري مرتبط می شود.

از جمله مصادیق بارز این نقائص و ضعف ها میتوان به امکان برگشت دود از دودکش پکیج دیواري به داخل فضاي مسکونی در اثر باد و یا نقص در اجراي دودکش آنها اشاره نمود. می دانیم که اصلی ترین وظیفه دودکش مکش قوي و تخلیه مطمئن همه محصولات احتراق به فضاي بیرون به منظور عدم برگشت محصولات به فضاي کاربري می باشد، اما از سویی دیگر در پکیج هاي دیواري با محفظه احتراق باز، بدلیل آنکه مشعل آنها به صورت اتمسفریک است، لذا خروج دود از محفظه احتراق آنها با سرعت و فشار ضعیفی توأم است.

این امر می تواند در مواقع وجود باد  شدید سبب برگشت محصولات احتراقی به فضاي مسکونی گردد،

که یکی از عوامل بروز مرگ و میر یا آسیب دیدگی جدي ناشی از گازگرفتگی در فضاهاي مسکونی می باشد.

متأسفانه در بسیاري از موارد نیز به دلیل اجراي ناصحیح دودکش شاهد برگشت محصولات احتراقی به فضاي مسکونی می باشیم که در نتیجه همه روزه شاهد خبرهاي تأسف بار و تکان دهنده مرگ و میر هموطنان ناشی از مرگ خاموش می باشیم .

اقدامات مورد نیاز در جهت کاهش خطرات:

اقداماتی را که در جهت کاهش خطرات برگشت دود از دودکش پکیج هاي دیواري به فضاي مسکونی می توان انجام داد نیازمند آموزش هاي مستمر به فروشندگان، آموزشهاي اجباري به مهندسین ناظر، فرهنگ سازي عمومی در این زمینه بسیار حساس می باشد .

اما نظارت کامل در زمینه اجراي دودکش توسط مهندسین ناظر الزامی است.

که متأسفانه در بسیاري موارد نادیده گرفته شده و براي هموطنان شدیداً مخاطره آمیز می باشد .

به عنوان مثال:

 اقداماتی اولیه که باید در جهت کاهش خطر برگشت دود از دودکش پکیج دیواري به فضاي مسکونی صورت پذیرد:

از اجراي خط دودکش افقی طولانی بیش از 3 متر جداً خودداري شود .

 کل مسیر افقی دودکش براي پکیج هاي مجهز به کلاهک تعادلی نباید بیش از 75درصد کل ارتفاع قائم دودکش باشد .

شیب خط دودکش افقی نیز باید حتماً در محدوده 2 درصد رعایت گردد .

با اجراي عایقکاري صحیح و کامل مسیر دودکش علاوه بر حفظ مسائل ایمنی از سرد شدن دود خروجی و نتیجتاً اختلال در خروج دود نیز جلوگیري شود . در طراحی و اجراي دودکش تا حد امکان از حداقل تعداد زانویی استفاده گردد تعداد زانویی در اجراي دودکش پکیج باید حداکثر 3 عدد باشد .

ضمناً در صورت امکان از زانویی هاي 45 یا 60 درجه اي استفاده گردد .

دودکش افقی بالاي دستگاه پکیج باید حتماً حداقل 5/1 متر ارتفاع عمودي داشته باشد .

در اجراي کلیه لوله ها و زانویی هاي دودکش باید حتماً دقت شده باشد که توسط بست و نگهدارنده و تکیه گاه مناسب براي استحکام و تحمل وزن دودکش در جاي خود محکم شده باشند تا در برابر ضربات فیزیکی غیر مترقبه کاملاً محافظت گردند .

از عبور دادن دودکش از پشت دستگاه گازسوز مستقیماً به هواي آزاد جداً خودداري شود .

از عبور دودکش پکیج هاي با مکش طبیعی از بالا یا پائین پنجره خودداري شود .

درپوش دودکش باید حتماً مناسب باشد و متناوباً انسداد مسیر دودکش پکیج و دریچه دودکش آن مورد بازدید قرار گیرد.

هواي لازم براي احتراق مشعل نیز باید کافی باشد و از سوختن صحیح گاز در کوره پکیج اطمینان حاصل گردد .

مقررات:

البته در شرایطی که کشورمان فاقد مقررات تدوین شده مشخص و لازم الاجرا براي دودکش پکیج هاي دیواري است، براي آگاهی از مقررات و قوانین نصب دودکش پکیج هاي دیواري باید حتماً به الزامات استانداردهاي جهانی از قبیل NFPA54 و NFPA211 مراجعه و عیناً مطابق با آن عمل گردد تا بدین وسیله خطرات و لطمات جبران ناپذیر برگشت دود از دودکش پکیج هاي دیواري را تا حد امکان کاهش دهیم

رویهم رفته اجراي نکات فوق یا سایر موارد متعدد از این دست نیازمند آموزش و فرهنگ سازي عمومی در جامعه و خصوصاٌ صنف فروشندگان و نصابان تأسیسات حرارتی و همینطور مهندسین ناظر ساختمان می باشد که متأسفانه بعضاً اطلاعات کافی از قوانین و مقررات ملی و حتی به تبع آن قوانین حقوقی و کیفري در زمینه شغل خود ندارند. امید است که با اجراي تمام اقدامات فوق الذکر و سایر اقدامات متعددي از این قبیل شاهد روند کاهشی در موارد رو به فزونی خطر برگشت دود پکیج به داخل فضاي مسکونی و متعاقباً کاهش خطر
آسیب دیدگی یا حتی مرگ میر ناشی از مرگ خاموش باشیم که متأسفانه در حال حاضر با اجراي غلط دودکش پکیج هاي دیواري آمار آن هر روز رو به افزایش است .

همچنین میتوانید برای مطالعه بیشتر در مورد آتش سوزی و بخاری های خطرساز بر روی لینک زیر کلیک کنید:

آتش سوزی

دیدگاه‌ها 0

*
*